باکس موتور سه فاز

راه اندازی موتور سه فاز با برق تکفاز

در اینجا می خواهیم اطلاعات مهمی را که در هنگام مواجهه با وضعیت اضطراری یا بحرانی بایستی مورد استفاده قرار دهید به اشتراک بگذاریم. اگر یک الکتروموتور سه فاز دارید و فقط یک منبع تغذیه تک فاز در دسترس شما قرار دارد، چه کاری انجام می دهید؟

چگونه یک موتور سه فاز را با استفاده از یک منبع تغذیه تکفاز راه اندازی کنیم؟ در واقع موتور سه فاز می تواند با کمک یک خازن دایم کار با یک منبع تغذیه تک فاز کار کند. این قطعه کوچک (خازن) برای راه اندازی و فعالیت یک موتور سه فاز در هنگام تغذیه با منبع تکفاز بسیار مفید است.

به طور معمول سیم پیچ یک موتور سه فاز به دو حالیت مختلف می تواند متصل گردد، که شامل اتصال ستاره و اتصال مثلث است. در این پست، چگونگی سیم کشی خازن در موتور سه فاز، چگونگی تغییر جهت گردش موتور، چگونگی تخمین مقدار خازن و انتخاب خازن مناسب را توضیح خواهیم داد.

برای یک موتور سه فاز با منبع تغذیه تکفاز، چگونه باید خازن را نصب و سیم کشی کرد؟

1. سیم کشی خازن برای اتصال مثلث

برای چرخش مستقیم و معکوس در اتصال مثلث ما باید خازن را مطابق شکل زیر به سیم پیچ ها متصل نماییم.

سیم کشی خازن برای اتصال مثلث

2. سیم کشی خازن برای اتصال ستاره

برای چرخش مستقیم و معکوس در اتصال ستاره ما باید خازن را مطابق شکل زیر به سیم پیچها متصل نماییم.

سیم کشی خازن برای اتصال ستاره

خروجی موتور

باید توجه کرد که در هنگام تبدیل منبع تغذیه موتور از سه فاز به تکفاز خروجی های موتور شامل توان خروجی و گشتاور کار و راه اندازی آن تغییر خواهد کرد. محاسبه این تغییرات با توجه به نامتقارن شدن مدار الکتروموتور بسیار مشکل می باشد.اما برخی روابط تجربی در این زمینه وجود دارد که می تواند به ما کمک کند. به دستورالعمل زیر توجه کنید.

مقادیرعملکردی موتور هنگامی که یک موتور سه فاز به شبکه تکفاز متصل شده است، می توان انتظار داشت مطابق مقادیر زیر باشد.

گشتاور راه اندازی : از 25 تا 30 درصد مقدار نامی

حداکثر ولتاژ : از 70 الی 80 درصد مقدار نامی

توجه: اگر گشتاور راه اندازی کافی نیست، می توان آن را با افزودن یک خازن راه انداز موتور که مقدار خازنی آن تقریبا دو برابر مقدار ذکر شده است بهبود بخشید. اندازه این خازن باید پس از انجام تست در حالت واقعی و با آزمون و خطا تعیین شود.

پرسش سوال از متخصص موتور درایو

چگونه می توان خازن مناسب را انتخاب کرد؟

تصمیم گیری در این مورد بسیار مهم است که ما باید اندازه حدودی خازن در هنگام برنامه ریزی برای کارکرد موتور سه فاز در منبع تغذیه تک فاز را در نظر بگیریم. اگر انتخاب خازن به درستی انجام نشده باشد ممکن است بر وضعیت و عملکرد موتور تاثیر بگذارد  و همچنین می تواند به سیم پیچ موتورآسیب وارد کند.

در جدول زیر مقدار تقریبی خازن مورد نیاز آورده شده است. ما باید ولتاژ حین کار VS  و ولتاژ شبکه را برای جلوگیری از هر گونه آسیب در سیم پیچ سه فاز و یا خود خازن را در نظر بگیریم.

به جدول زیر مراجعه نمایید:

جدول مقدار تقریبی خازن مورد نیاز

ظرفیت خازن بایستی به درستی انتخاب شود تا جریانهای دو فاز مختلف را یکسان و مساوی با جریان نامی موتور Ie بکند. یعنی I1=I2=Ie . اگر به گشتاور راه اندازی بالا نیاز دارید. شما می توانید یک خازن راه انداز اضافه کنید و به خازن دائم کار خود متصل کنید. هنگامی که جریان الکتروموتور نرمال شد خازن راه انداز را جدا کنید.

استفاده از موتور سه فاز با تغذیه برق تکفاز مزیتهایی دارد. انجام این روش ساده است. اما عموما ظرفیت شبکه تغذیه تکفاز بسیار کم است و همچنین بایستی در مقابل جریان راه اندازی زیاد دوام بیاورد، از اینرو این روش بر روی موتورهای 1 کیلووات و کمتر قابل اجرا است. انتخاب خازن نامناسب می تواند منجر به داغ شده و سوختن موتور شود گشتاور موتور مقدار نوسانی شده و توان آن اندکی کاهش می یابد اینها نیز معایب انجام این کار هستند.

خرید اینورتر یا درایو فرکانس متغیر

یک اینورتر یا همان درایو فرکانس متغیر (Variable Frequency Drive) یک تجهیز برای کارکرد موتور در سرعتهای متغیر است. یک نوع از این اینورترها ورودی تکفاز و خروجی سه فاز دارند. که با منبع تغذیه تکفاز 220 ولت تا 240 ولت کار می کنند. با استفاده از اینورتر جریان هجومی حین راه اندازی حذف می شود. و باعث می شود سرعت موتور از سرعت صفر تا سرعت نامی آن به نرمی تغییر کند. علاوه بر آن قیمت درایو به میزان منطقی کاهش پیدا کرده است. موتور درایو اینورترهای ورودی تکفاز را در دو گروه به شرح زیر ارائه می کند.

  1. ورودی تکفاز – خروجی سه فاز 220 ولت (توان خروجی 0.37 تا 3.7 کیلووات)
  2. ورودی تکفاز – خروجی سه فاز 380 ولت (توان خروجی 2.2 تا 11 کیلووات)

اینورترهای گروه اول ارزان تر می باشند اما در گروه دوم بدلیل نیاز به مدارهای مفصل افزاینده ولتاژ اینورتر حجیم تر و گران تر می شود اما مزیت آن این است که خروجی 380 ولت می دهد. در شکل زیر اینورترهای خروجی 220 ولت و خروجی 380 ولت شرکت پرتوصنعت نشان داده شده اند.

اینورترهای ورودی تکفاز پرتو صنعت

مزایای استفاده از اینورتر (درایو فرکانس متغیر) برای موتور 3 فاز

  1. با استفاده از تنظیم پارامترهای اینورتر راه اندازی نرم می تواند استفاده شود و زمان راه اندازی می تواند از چند ثانیه تا چند ده دقیقه تنظیم شود.
  2. عملکرد تنظیم سرعت غیر پله ای و پیوسته برای ایجاد شرایط کاری موتور در بهترین وضعیت.
  3. بدلیل وجود خازن و مدارات بهبود ضریب توان نقش بار خازنی برای موتور داشته و ضریب توان آن را افزایش می دهد.
  4. اینورتر توایع حفاظتی تشخیص خطای داخلی، اضافه بار، اضافه ولتاژ، کم بودن ولتاژ، گرم شدن بیش از حد و بیش از 10 تابع حفاظتی مختلف را دارد.
  5. می تواند به آسانی از طریق صفحه کلید بر روی خود برنامه ریزی شود تا بصورت اتوماتیک کنترل شود.

منبع؛   electricneutron.com

31 دیدگاه

  • ممکن است موتور دو اسب سه فازه با پک فاز راه انداژی کرد برای خم کن میلگرد چه خازنی استفاده شود

    • سلام سعید جان
      برای این الکتروموتور خازن نزدیک به 100 میکروفاراد دائم کار مورد نیاز می باشد. احتمالا مقدار توان موتور کم می شود

  • می دانیم برای روشن شدن یک لامپ مدار باید بسته باشد در حالی که به یک ژنراتور سه فاز یه لامپ ۱۰۰ وصل کردم اما نول آن را با فاصله چند متری از زمین گرفتم چطور ممکن است که لامپ روشن میشود بدون انکه مدار بسنه باشد این جهت جریان از کجا نشئت پیدا میکند لطفا توضیح دهید

  • سلام مهندس وقت بخیرموتورسه فازیک اسب دارم بابرق تکفاز چه خازنی یااینورتری استفاده کنم قیمت اینورتررامیفرماییدچنده .باتشکرفراوان ازشماخسته نباشید

    • سلام علی جان

      لطفا با شماره های موجود در وبسایت تماس بگیرید که مشخصات بگیرم و اینورتر را خدمت شما معرفی کنیم.

  • سلام مهندس برای راه اندازی موتور سه فاز,با اینورتر تک فاز به 3 فاز سربندی باید مثل باشه یا ستاره چاییش رو هم یک مقدار توضیح دهید ممنون میشوم

    • سلام محسن جان
      شما هر اتصال بزنید باید ولتاژ اینورتر و ولتاژ اتصال الکتروموتور با هم منطبق باشند. اگر اینورتر شما ورودی 220 ولت و خروجی 220 ولت سه فاز است و بر روی پلاک الکتروموتور 380 ولت ستاره و 220 ولت مثلث درج شده است الکتروموتور باید بصورت مثلث وصل شود و اما اگر الکتروموتور 660 ولت ستاره و 380 ولت مثلث باشد نمی تواند با این اینورتر راه اندازی شود.

  • عرض سلام و ادب بنده يك دستگاه قهوه ساز خريدم كه با برق سه فاز كار ميكنه و ميخواستم ببينم امكان اين هست كه با خازن يا هر تبديل ديگه اي به طور دائمي به تك فاز وصل شه و مجبور نباشم كنتور برق رو تعويض كنم؟ ممنون

    • سلام جناب ابراهیمی

      اگر بخش کنترلی دستگاه از برق تکفاز استفاده می کند و موتور قهوه ساز سه فاز است می شود موتور را با خازن راه اندازی کرد اما توان موتور مقداری کاهش پیدا می کند. اما اگر دستگاه بخش های دیگری هم دارد بهتر است که یک اینورتر ورودی تکفاز با خروجی سه فاز تهیه کنید. برای دریافت اطلاعات بیشتر در صورت نیار با بنده تماس بگیرید.

  • سلام میخواستم اسپیندل بخرم ولی دو مدل سه فاز 220ولت و سه فاز 380 ولتی وجود داشت! من پرسیدم، سه فاز ۲۲۰ ولتی یعنی سه تا تک فاز که ولتاژشون نسبت به نول ۲۲۰ و نسبت به هم ۳۸۰ ولت هستش؟ مثل سه فاز خانگی؟ با این تفاسیر سه فاز ۳۸۰ دیگه چیه؟ حالا فروشنده اطلاعات کافی نداشت! ممنونم. از شما.

    • سلام جناب قاسمی

      من نمی توانم در این زمینه کمکی بکنم. چون اصلا این الکتروموتور را ندیده ام. در صورت نیاز از پلاک موتور عکس تهیه کنید و برای من بفرستید. شماره بنده در فوتر سایت موجود است.

  • سلام آقای مهندس،من چندتا موتور سه فاز بزرگ و کوچیک دارم که سه ساله تو انبار بوده و پلاکش کاملا پاک شده ،چجوری میتونم بفهمم که مشخصاتش چیه،

    • سلام جواد جان

      پلاکها فلزی هستند و معمولا به راحتی آسیب نمی بینند. در هر صورت به تجربه و از روی فریم سایز و وزن موتور می توان به توان نامی آن پی برد.

  • سلام. آقای مهندس برای راه اندازی الکتروموتور 2 اسب سه فاز با فرمولی که فرمودید خازن 105میکروفاراد نیاز است حالا توان تقریبا چه مقدار کاهش می یابد و آیا میتوان 12 ساعت مدام از آن کار کشید؟ این الکترو موتور برای حلزونی مکنده خاک اره میباشد.سپاس

    • سلام جناب آقای صمدی

      خازن 100 میکروفاراد دائم کار در بازار موجود است. اما توان موتور قطعا کاهش می یابد و موتور هم احتمال دارد که نتواند بار شما را بدرستی راه اندازی کند و مشکل دیگر احتمال داغ شدن آن هم وجود دارد پس باید تا سه ساعت دمای آن کنترل شود تا دمای پوسته از 100 درجه بیشتر نشود. اما در نهایت استفاده از خازن برای جایی استفاده می شود که شما ضرورتا و موقت می خواهید موتور سه فاز را با برق تکفاز راه اندازی کنید. اگر می خواهید راندمان و توان خوب و کارکرد مطمئن داشته باشید از اینورترهای ورودی تکفاز استفاده کنید خروجی این اینورترها سه فاز است و براحتی یک موتور سه فاز را تغذیه می کند.

  • سلام مهندس یک موتور ۱۱ کیلو سه فاز دارم ولی برقم تک فازه،اینورتر اشنایدر Atv71hd15m3xتک فاز به سه فاز کارم رو راه میندازه؟با تشکر

    • سلام کیوان جان

      من با ااون اینورتر آشنا نیستم اما موتور 11 کیلووات اتصال مثلث 380 ولت دارد و شما نیاز به اینورتر خروجی 380 ولت داریدعلاوه بر آن جریان مجاز اشتراک برق تکفاز در ایران 25 و 32 آمپر است که نهایتا موتور 4 کیلووات را پاسخگو هست این را هم مدنظر داشته باشید.

  • سلام مهندس یک موتور سه فاز 11 کیلو داریم نمی‌دانم باید به صورت ستاره راه اندازی کنم یا مثلث

    • سلام سعید جان

      یک الکتروموتور 11 کیلووات احتمالا بر روی پلاک آن درج شده است. 380 ولت مثلث و 660 ولت ستاره. می دانیم که شبکه برق ایران 380 ولت است. پس یک چنین الکتروموتوری بصورت دائم نمی تواند در حالت ستاره کار کند و باید بصورت مثلث به کار گرفته شود. اما برای راه اندازی می شود آن را با روش ستاره-مثلث راه اندازی کرد.

  • با سلام، یه موتور سه فاز ۳ اسب رو میخام با تکفار بصورت چیگرد و راستگرد راه اندازی کنم، سپاس

    • سلام کیان جان

      در مقاله دو پیکربندی مختلف در حالت ستاره و مثلث برای جهت گردش چپگرد و راستکرد نشان داده شده است. فکر می کنم به اندازه کافی واضح باشند.

  • سلام موتور سه فاز یک و نیم کیلو وات داریم که دوتا خازن بهش وصل هست با برق تکفاز 220 مثلث!میخوایم کار بکنه لطفا میشه توضیح بدید دوتا خازن چجور قرار میگیره؟

    • سلام محمد جان

      در تمامی پیکربندی ها شما برای راه اندازی به یک خازن نیاز دارید. شاید خازنها با هم موازی شده اند که در این حالت ظرفیت آنها با هم جمع می شود و ظرفیت بیشتری را تشکیل می دهند.

  • سلام مهندس جان من ی موتور ۳فاز۳اسب دارم منتهی برق تکفازدارم چطوری میتونم تبدیل کنم ک موتور تکفازبشه

    • سلام جناب شریفی راد

      می توانید یک خازن 150 میکروفاراد دائم کار تهیه کنید و طبق پیکربندی هایی که در مقاله مطرح شده است موتور خود را متصل کنید در این حالت توان موتور مقداری کاهش می یابد. روش دیگر استفاده از درایو فرکانس متغیر (اینورتر) ورودی تکفاز خروجی سه فاز است.

  • سلام وقت بخیر …..ما یه اکترو موتور سه فاز 5اسب رو با کارواش 200 بار کوپله کردیم …منتهی برق سه فاز نداریم ..چطور میتونیم تبدیل به تک فازش کنیم

    • سلام جناب نوری

      اگر قصد دارید از کارواش به طور دائم استفاده کنید موتور را تکفاز نکنید. چون راندمان کاهش می یابد و احتمالا توان نامی موتور نیز کاهش می یابد. یک اینورتر تکفاز به سه فاز تهیه کنید و برق تکفاز را به سه فاز تبدیل کرده و به موتور اعمال کنید. موفق باشید.

  • با سلام -یه موتور سه فاز2 اسب بخار (با گیربکس)رو با ولتاژتکفازخواستیم راه اندازی کنیم با دو عددخازن45 میکرو اما راه اندازی نشد وبا خازن250میکرو راه اندازی شداما بعد از راه اندازی جریان زیادی می کشید؛علت چی می تونه باشد وراهکار پیشنهادی ؟با تشکر

    • سلام آقای جواهری

      در راه اندازی موتور سه فاز با برق تکفاز توان و گشتاور موتور کاهش می یابد. یک موتور دو اسب به 100 میکروفاراد خازن نیاز دارد. احتمال دارد بار یا گشتاور راه اندازی مورد نیاز شما از مقدار تولید شده توسط موتور بیشتر باشد. شاید بد نباشد گزینه استفاده از یک درایو ورودی تکفاز و خروجی سه فاز را هم بررسی کنید.

  • سلام. 1- توان راکتیو خازن دائم کار مورد نظر بازای هر کیلوات توان موتور ، چند کیلووار می باشد؟ 2- موتورهای سه فاز تا حداکثر چند کیلووات را می‌توان به صورت تکفاز راه‌اندازی نمود؟ 3- مدت زمان کارکرد در بار کامل و با این شرط (تبدیل موتور سه فاز به تکفاز) چه مدت است؟ 4- راندمان موتور چقدر کاهش می‌یابد؟ 5- سرعت موتور چقدر کاهش می‌یابد؟ 6- زمانیکه گشتاور راه اندازی بالا است ، خازن راه انداز به چه صورت در مدار نصب می گردد و پس از چه مدت زمان می‌بایست از مدار خارج شود؟

    • سلام افشین جان

      1- میزان توان راکتیو کاملا وابسته به توان موتور سه فاز است در توانهای کوچک ضریب توان حدود 0.7 و در تونهای زیاد تا 0.9 هم می رسد. این مورد از کاتالوگ سازنده در دسترس است.
      2- معمولا برای راه اندازی موتور سه فاز بصورت تکفاز به 70 میکروفاراد خازن برای هر کیلووات موتور نیاز دارید. ظرفیت خازن الکتروموتوری موجود در بازار شما را محدود می کند معمولا خازن 100 تا 150 میکروفاراد دائم کار در بازار پیدا می شود.
      3- در مورد مدت زمان کارکرد یک الکتروموتور بایستی بتواند دائم کار کند اما بایستی پایش شود که دمای آن از دمای مجاز کلاس حرارتی بیشتر نشود.
      4- کاهش راندمان قاعده خاصی ندارد اما قطعا کاهش می یابد.
      5- سرعت موتور کاملا به مقدار بار بستگی دارد در صورتیکه مقدار زیادی کاهش یابد نشان دهنده این است که موتور احتمالا داغ کرده و خواهد سوخت بذا باید از این روش اجتناب کرد.
      6- اگر در مورد این مقاله منظور شما است خازنها دائم هستند و راه انداز نیستند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *